«Το θέαµα δεν είναι ένα σύνολο εικόνων, αλλά µια κοινωνική σχέση µεταξύ προσώπων διά µέσου των εικόνων» Γκυ Ντεµπόρ, Η Κοινωνία του Θεάµατος

Μήπως είµαστε , λοιπόν, πράγµατι, µια κοινωνία σε κρίση; Ό,τι οι παλαιότεροι ονόµαζαν αξίες έχει πράγµατι εκχωρηθεί στους τεχνικούς της εξουσίας, τους µεταπράτες του στυλ και τους αµείλικτους κυνηγούς του κέρδους; Έχουµε, πράγµατι, εκχωρήσει τη διαχείριση της σκέψης µας στη διακριτική ευχέρεια των µηντιοκρατών; Είναι, πράγµατι, κυρίαρχη ιδεολογία η αποτελεσµατικότητα;

Τελικά, µήπως πρόκειται, απλώς, για την αποθέωση της φαινοµενικότητας, η οποία αυτοαναγορεύεται σε… ύστατη πραγµατικότητα; Η ναρκισσευόµενη αυτοαναφορικότητα των µέσων µαζικής επικοινωνίας, µήπως είναι το φυσιολογικότατο αυνανιστικό στάδιο της εφηßείας τους;

Αργοπεθαίνει πράγµατι η πνευµατικότητα ―ό,τι, τέλος πάντων, κι αν εννοεί ο καθένας µε αυτήν τη λέξη…―, στριµωγµένη στο θρησκευτικό περιθώριο του Αγίου Όρους ή κάποιας βουδιστικής σέχτας; Πνευµατικοί άνθρωποι είναι, τελικά, οι τηλεοπτικοί «άνθρωποι των γραµµάτων», που χρησιµεύουν για ρεπορτάζ – ανθολόγια κοινοτοπιών; Ο πολιτισµός εµφαίνεται, οριστικά και αµετάκλητα, πλέον, µε τα «ντεφιλέ» και τις επιταγές της µόδας;

Ήθελα να πιστεύω ότι, όπως υπάρχουν και κάποιοι αντικοινωνικοί καλλιτέχνες, κάποιοι διαννοούµενοι που δεν διαννοούνται αποκλειστικά και µόνον παρουσία κοινού, κάποιοι κοσµοκαλόγεροι που ßιώνουν τα νοήµατά τους, έτσι υπάρχουν και κάποιοι εδώ γύρω που µπορούν, χωρίς άγχος, να τρώνε και να πίνουν λίγα, και ό,τι αρπάζει ο κώλος τους να είναι µάθηµα. Και να ευχαριστιώνται και τα τρία. Πλέον, αµφιßάλλω. Ο Αντρέ Μπρετόν είχε αποκαλέσει την αστρολογία «µεγάλη κυρία, που έρχεται από πολύ µακριά, και που στη θέση της, σήµερα, ßασιλεύει µια πόρνη». Υπάρχουν πολλοί δρόµοι ―κι ένας από αυτούς είναι και η εµβάθυνση στην αστρολογία― για να απαγκιστρωθούµε από την εξουσιαστική ασφάλεια που παρέχει η µητρική αγκαλιά της, εκάστοτε, κοινής λογικής. Κι υπάρχουν άλλοι τόσοι για να αποστασιοποιηθούµε από το συλλογικό ιδεολόγηµα της επικαιρότητας, που παράγει ψευδοκρίσεις προς εκµετάλλευσιν. Οι απατεώνες του εσωτερισµού, οι νεοφώτιστοι ζηλωτές της «έρευνας» που αναζητά τον Ελβις σ’ ένα ούφο, οι κονοµισάριοι της αστρολογικής ορθοδοξίας, δεν µε αφορούν. Είναι χρήσιµοι µόνον για να υποδεικνύουν τα µονοπάτια του δρόµου που πρέπει να αποφεύγω. Όπως, άλλωστε και οι ευσεβείς πιστοί της Νέας Θρησκείας: της Επιστήµης…

Ψυχραιµία, λοιπόν. «Όλ’ αυτά είναι ρόλοι που έχουν παιχτεί και ξαναπαιχτεί χιλιάδες φορές». Τουλάχιστον όσες και οι αµέτρητες φιγούρες που έχουν µέχρι τώρα δοκιµαστεί στο ßαλς του ουρανού…

Κάρυστος 1990

Advertisements